آشنایی با مقاومت الکتریکی


همانطور که می دانید مقاومت الکتریکی وسیله ای است که در مدارات در مقابل جریان از خود مقاومت نشان می دهد به طوری که هر چه مقاومت یک مسیر سری بیشتر باشد جریان آن مسیر کمتر میشود.مقاومت به دو دسته ثابت و متغییر تقسیم بندی میشوند.

مقاومت های ثابت :
مقاومت های ثابت به آن دسته از مقاومت ها گفته می شود که مقدارشان همواره ثابت می باشد.علامت این مقاومت در نقشه مدارات به صورت  است و آنرا با حرف R نشان میدهند. اما خود مقاومت به شکل استوانه کوچکی است که روی آن ۴ یا ۵ نوار رنگی دیده میشود و به طور معمول از کربن هستند . به دو سر آن نیز پایه فلزی متصل است، برای قرار دادن مقاومت در مدار ، پایه های آن را توسط دم باریک خم میکنند و داخل سوراخهای بردبورد یا فیبر فرو میبرند.

 

مقاومت های متغیر  :

مقاومت های متغیر به مقاومت هایی اطلاق می شود که مقدارشان ثابت نبوده و قابل تغییر می باشد. در مدارهای الکترونیکی از مقاومت متغیر به عنوان کنترل حجم صدا ( ولوم) یا سایر کنترلها استفاده میشود. مقاومت متغیر دارای سه پایه است که به مدار متصل میشود. هنگامی که به عنوان تنظیم کنند ه جریان در مدار به کار میرود فقط از پایه وسط و یکی از پایه های طرفین استفاده میشود. با تغییر محور مقاومت متغیر ، مقدار مقاومت تغییر میکند. مقاومت های متغیر به صورت زیر تقسیم بندی می شوند.

۱-قابل تنظیم :

الف- پتانسیومتر ب- رئوستا

۲-وابسته( تابع):
الف- تابع حرارت TDR :
۱ – PTC
۲- NTC
ب- تابع نور LDR
ج- تابع ولتاژVDR
د- تابع میدان مغناطیسی MDR

تشخیص مقدار اهم مقاومت ها :

برای اینکه مدار مقاومت را قرائت کنیم سه روش موجود است :

الف- کد های رنگی
ب- رمزهای عددی
ج- نوشتن مقدار مقاومت

 

تشخیص مقدار مقاومت با استفاده از نوارهای رنگی

مقاومتهای توان کم دارای ابعاد کوچک هستند، به همین دلیل مقدار مقاومت و تولرانس را بوسیله نوارهای رنگی مشخص میکنند که خود این روش به دو شکل صورت میگیرد:

  1. روش چهار نواری
  2. روش پنج نواری

روش اول برای مقاومتهای با تولرانس ۲% به بالا استفاده میشود و روش دوم برای مقاومتهای دقیق و خیلی دقیق تولرانس کمتر از ۲% استفاده میشود. در اینجا به روش اول که معمولتر است میپردازیم. به جدول زیر توجه نمائید. هر کدام از این رنگها معرف یک عدد هستند:

۰سیاه ۱قهوها ی ۲قرمز ۳نارنجی ۴زرد ۵سبز ۶آبی ۷بنفش ۸خاکستری ۹سفید

دو رنگ دیگر هم روی مقاومتها به چشم میخورد: طلایی و نقره ای ، که روی یک مقاومت یا فقط طلایی وجود دارد یا نقره ای. اگر یک سر مقاومت به رنگ طلایی یا نقرهای بود ، ما از طرف دیگر مقاومت ، شروع به خواندن رنگها می کنیم. و عدد متناظر با رنگ اول را یادداشت می کنیم. سپس عدد متناظر با رنگ دوم را کنار عدد اول می نویسیم. سپس به رنگ سوم دقت می کنیم. عدد معادل آنرا یافته و به تعداد آن عدد ، صفر می گذاریم جلوی دو عدد قبلی( در واقع رنگ سوم معرف ضریب است ). عدد بدست آمده ، مقدار مقاومت برحسب اهم است. که آنرا می توان به کیلواهم نیز تبدیل کرد.

ساخت هر مقاومت با خطا همراه است. یعنی ممکن است ۵% یا ۱۰% یا ۲۰%خطا داشته باشیم . اگر یک طرف مقاومت به رنگ طلایی بود ، نشان دهنده مقاومتی با خطا یا تولرانس ۵ % است و اگر نقره*ای بود نمایانگر مقاومتی با خطای ۱۰% است.اما اگر مقاومتی فاقد نوار چهارم بود، بی رنگ محسوب شده و تولرانس آن را ۲۰ %در نظر می گیریم.

به مثال زیر توجه نمایید:

از سمت چپ شروع به خواندن می کنیم. رنگ زرد معادل عدد ۴ ، رنگ بنفش معادل عدد ۷ ، رنگ قرمز معادل عدد ۲ ، و رنگ طلایی معادل تولرانس ٪۵ می باشد. پس مقدار مقاومت بدون در نظر گرفتن تولرانس ، مساوی ۴۷۰۰ اهم ، یا ۴٫۷ کیلو اهم است و برای محاسبه خطا عدد۴۷۰۰ را ضربدر ۵ و تقسیم بر ۱۰۰ می*کنیم، که بدست می آید: ۲۳۵

۴۹۳۵ = ۲۳۵ + ۴۷۰۰
۴۴۶۵ = ۲۳۵ – ۴۷۰۰

مقدار واقعی مقاومت چیزی بین ۴۴۶۵ اهم تا ۴۹۳۵ اهم می باشد.

 

مطالب مرتبط با آشنایی با مقاومت الکتریکی

ارسال نظر برای این مطلب

Time limit is exhausted. Please reload CAPTCHA.